|
Publicaties van onze leden
Verborgen
Geschiedenis - de Sint Pietersberg
een documentaire van Jacquo Silvertant & Jac Diederen
-
De introductie van de middeleeuwse
mergelwinning
-
Concessiescheidingen en concessieclaims
-
De mergelgroeve als middeleeuwse industrie
-
De ontginningen in de zonneberg
-
De narren van caestert |
|
De serie
'Onderaards in Oorlogstijd' is een drieluik van de
documentairemakers Jacquo Silvertant en Jac Diederen.
Voor meer
informatie
zie:
www.l1.nl/tv/Onderaards_in_Oorlogstijd
De DVD met de
titel "Onderaards in Oorlogstijd" met 3 documentaires zoals
die onlangs op L1 televisie werden uitgezonden, is te
bestellen via dit
e-mailadres of via de webshop van L1.
Prijs EUR 14,95 (exclusief verzendkosten) |
|
"De
plaets waer Gij staet, is heilig". Kapellen in de
ondergrondse kalksteengroeven van Zuid-Limburg.
Jarenlang is er aan gewerkt, maar nu is het dan
eindelijk zover.
Oud-Maastrichtenaar Fons Leunissen uit
Nijmegen publiceert in februari 2007 zijn magnus opus: een
alomvattend boek over de vijftien onderaardse kapellen van
Zuid-Limburg.
In het zeer uitvoerige boek, dat
verrijkt is met vele fraaie kleurenfoto's die speciaal voor
deze publicatie werden gemaakt door een werkgroep o.l.v. van
Henk Ramakers, beschrijft Leunissen achtereenvolgens: de
schuilkerkjes, die ontstonden ten gevolge van de
geloofsvervolging in de Franse Tijd, de ondergrondse kapellen
uit de Tweede Wereldoorlog, de kapellen die ontstonden door de
creativiteit van geestelijken, de Ceaciliakapel in de Romeinse
Katakomben te Valkenburg en de verdwenen kapellen van het
afgegraven gangenstelsel Slavante achter de ENCI.
Van
iedere kapel wordt de oorsprong beschreven tegen het licht van
de lokale en internationale geschiedenis, hetgeen het boek
uitermate toegankelijk maakt voor een breed publiek. Het is
een waardevol document in de geschiedschrijving van het
katholicisme in Limburg, omdat het de verborgen kant ervan
beschrijft, namelijk de kant die verscholen ligt in de
duisternis van de onderaardse gangenstelsels. Limburg heeft
méér dan 350 mergelgroeven die tezamen uitgestrekte
ondergrondse labyrinten vormen waar slechts weinigen de weg
weten. Meer dan eens zochten de mensen uit de streek hun
toevlucht tot de relatief veilige en beschutte steengroeven.
Ondergronds ervaart men de mystiek van de geloofsbeleving
anders en een bezoek aan de schuilkerkjes van weleer, waarvan
er meerdere nog regelmatig dienst doen als kerk, roept
onherroepelijk de sfeer op van de vervlogen tijden waarin het
geloof bedreigd werd door vreemde overheersers. "De plaets
waer gij staet, is heilig", een bijbelcitaat dat in de kapel
van de Gemeentegrot op de wand staat geschreven, is echter
vooral als titel voor dit boek gekozen omdat de oude
ondergrondse kapellen inmiddels ook cultuurhistorisch gezien
"gewijde" plaatsen zijn geworden. Leunissen neemt de lezer mee
op een boeiende onderaardse zwerftocht langs deze plaatsen en
aan het einde van de rondleiding zal men beslist zeer onder de
indruk zijn van hetgeen men gezien heeft. |
|
Foto: Henk Ramakers
"De plaets
waer Gij staet, is heilig" verschijnt in een oplage van
slechts 500 exemplaren, is alleen bij voorinschrijving
verkrijgbaar en zal dus niet in de boekhandel te koop zijn.
Het boek komt uit tijdens het "Ondergronds Kerkenpad" in
februari 2007. Het wordt uitgevoerd in full-colour en is
gebonden in hardcover. Het aantal pagina's bedraagt 250 met
daarin opgenomen ca. 200 foto¹s en afbeeldingen, waarvan de
meeste in kleur.
Wanneer u interesse heeft in dit
unieke boek, kunt u inschrijven via onderaardse.kapellen@gmail.com.
U wordt dan op de hoogte gehouden omtrent de ontwikkelingen en
heeft zich dan door uw aanmelding in ieder geval verzekerd van
een exemplaar. U ontvangt tevens een uitnodiging voor de
officiële perspresentatie van het boek in februari. Het boek
zal EUR 49,95 gaan kosten.
Voor meer informatie
kunt u contact opnemen met de uitgever Jacquo Silvertant tel.
06-52650637 of onderaardse.kapellen@gmail.com |
|
| "Sjakelt de zinne" een bundel met 89 gedichten in het
dialect, geschreven door Els Diederen.
|
|
Op eerste Pinksterdag 2006 werd het eerste exemplaar
van de dichtbundel "Sjakelt de zinne", geschreven door Els
Diederen, overhandigd aan Europarlementariër Camiel
Eurlings.
Els Diederen werd in 1946 in St. Pieter in
Valkenburg geboren en woont al jaren in ons mooie
Houthem.
Na haar posthbo kadercursus Lièrgangk Limburgs,
mag ze zich ambassadeur van de Limburgse streektaal noemen.
Zij is o.m. bestuurslid van Veldeke en secretaresse en
webmaster van de Krink Valkeberg.
Voor onze
heemkundevereniging ontwierp zij het kleurrijke logo.
De dichtbundel is in
elke boekhandel te koop.
|
|
Begin maart 2006 verscheen het nieuwe DVD-project van
cultuurhistoricus Jacquo Silvertant en cineast Jac
Diederen.
Valkenburg geldt als vanouds als een
stadje waar veel gevreigeld wordt. Het is ook niet voor niets
dat de Valkenburgers spottend Bokken of Bök worden genoemd .
Het is niet helemaal duidelijk hoe lang de Valkenburgers al
onder elkaar vreigelen, maar het lijkt erop dat er in de
tweede helft van de 19e eeuw in ieder geval een goede
aanleiding is geweest om reeds bestaande tegenstellingen
binnen die, toen nog, kleinste gemeente van Nederland met
slechts 900 zielen, tot zeker aan de vooravond van de Tweede
Wereldoorlog op elkaar te botvieren.
Vanaf omstreeks 1879
speelde in Valkenburg namelijk het conflict om het
exploitatierecht over de Valkenburger steengroeve
(tegenwoordig de Gemeentegrot), dat de geschiedenis in ging
als de zogenaamde Bergkwestie.
De belangenverstrengeling
van de verschillende partijen in het conflict en de
uitstraling ervan op de Valkenburgse gemeenschap vormden,
zoals gezegd, een voedingsbodem voor de talloze jarenlange
ruzies met als inzet de nieuwe gans met de gouden eieren
genaamd het toerisme. Wie namelijk de zeggenschap over de
Valkenburger groeve in handen had, die beheerste ook het
toeristenverkeer. De Valkenburger groeve was dé toeristische
trekpleister bij uitstek en er werd voor de toeristen van
alles in de groeve georganiseerd.
Er waren
fakkel- en lampionnenoptochten door het ondergrondse doolhof,
er werden allerlei beeldhouwwerken en muurschilderingen
gemaakt en er werden zelfs allerlei toneelstukjes opgevoerd
waarbij tot slot nog Bengaals vuur in de gangen werd
afgestoken. Dit alles, terwijl er in de groeve ook nog door
blokbrekers bouwstenen werden gewonnen en er door illustere
gezelschappen 's nachts geheime drinkgelagen werden
georganiseerd. De uitkomst van de bergkwestie als gevolg van
een aantal grote instortingen in de groeve luidde uiteindelijk
het einde in van de grootschalige bouwsteenontginningen in
Valkenburg. |
|
Terwijl de
blokbrekers werkloos op straat stonden, werden de toeristische
activiteiten in de groeve steeds verder uitgebreid, hetgeen
natuurlijk afgunst veroorzaakte bij de blokbrekers, die hier
al sinds generaties lang werkten en die nu dus elders hun heil
moesten zoeken.
 Hoewel zij de
directe slachtoffers waren van dit beschavings-offensief,
waarbij de nieuwe tijd de oude had ingehaald, waren zij
veeleer het instrument van andere, conser-vatieve krachten die
hun grip op de van oudsher traditioneel agrarische samenleving
die Valkenburg was, zagen verslappen. Het is in deze overgang
dat vanuit liberale grotsociëteiten en herenclubs het eerste
VVV van Nederland ontstaat: de Vereeniging Het Geuldal.
Bij deze DVD hoort een CD met daarop geluidsopnamen
van interviews uit de jaren zeventig van de 20e eeuw. Jac
Diederen legde toen de verhalen vast van de laatste, nog in
leven zijnde, blokbrekers die de directe gevolgen van de
Bergkwestie nog uit eigen herinnering hadden meegemaakt. Hun
anecdotes vormen inmiddels een uniek historisch document over
een eeuwenoude industrie die vandaag de dag nagenoeg is
verdwenen.
De DVD met CD kan besteld worden via
silvertant.enterprises@gmail.com
en kost €
17,50. |
|
Het jubileumjaar 2004 is ten einde. De 125-jarige
Brassband - St. Gerlach heeft ter gelegenheid van haar
jubileum een Gedenkboek uitgegeven waarin de
geschiedenis van de Houthemse blaasmuziek uitvoerig wordt
beschreven zoals de ontwikkeling van:
- de Houthemse
fanfare en
- de Broekhemse fanfare,
- de Harmonie
Houthems Muziekkorps,
- de Tiroler Kapel,
- de
Drumband,
- de Holzheimer Kapel,
- de Studentenharmonie Ravensbosch en
- de
Brassband St. Gerlach.
Op een rijk
geïllustreerde wijze wordt daarnaast ook aandacht besteed aan
o.a.:
- de inhoud van het uit 1880 stammende kasboek,
-
alle oprichters, voorzitters en dirigenten,
- de
fakkeloptochten in Geulhem,
- de relatie met
Charles Eijck,
- de concertreizen
naar Knokke-Heist,
- alle resp. concoursresultaten,
-
de Lourdesreis,
- de Toneelafdeling van de fanfare,
- de
Vriendenkring,
- de 50-jarige Drumband.
|
|
Tenslotte is het boekwerk voorzien
van een zeer uitgebreide lijst van alle (oud-)leden van
de diverse Houthemse blaasmuziekgezelschappen over de periode
van 1879 t/m 2004. Veel mensen zullen zichzelf of iemand van
de familie in het boek terugvinden als muzikant, slagwerker,
bestuurslid of zelfs als sympatisant.
Het zeer
fraai uitgevoerde boekwerk (160 pagina’s, waarvan 32 in kleur)
is in een beperkte oplage gepubliceerd. Momenteel zijn nog
enkele tientallen boeken voorradig, welke bij ondergetekende
verkrijgbaar zijn voor € 15,- (excl. € 3,-
verzendkosten).
De
opbrengst van de boekverkoop is bestemd voor het uniformen- en
instrumentenfonds van de Brassband St. Gerlach. U krijgt niet
alleen een schitterend boekwerk in uw bezit maar u steunt
hiermee ook de Brassband.
b.v.d. namens het
bestuur
John Odekerken (auteur en bestuurslid)
Onderstestraat
32
6301 KB Houthem-St.Gerlach
tel.
043-6042039
|
|
|
©
Heemkundevereniging Houthem-St.
Gerlach |
|
|
